İnsanlar canlılıklarını sürdürmek için,  her gün düzenli olarak, birkaç kez yemek yemenin gerçekten şart olduğunu düşünür ve yerler, ancak yeme durumu sadece bununla kalmaz, çünkü insanlar duygusal ihtiyaçları için de yerler. Bu nedenle çoğu zaman gerçek beslenme bilinci ikinci plana kalır.

Sürekli ve aşırı yeme, fazla kilolu veya obez olmanın yanı sıra bazı kronik hastalıkların ortaya çıkmasına ve komplikasyonlar eşliğinde ilerlemesine neden olur. Bu nedenle hastalıklara zemin hazırlayan tüm olumsuz çevresel faktörlerin yanında, beslenme şekliyle oluşan hastalıklara da odaklanmak gerekir. Duygusal yeme alışkanlıkları da odaklanılması gereken diğer önemli bir durumdur. Ramazan ayında oruç tutarken, insanlar beslenme ihtiyaçlarının, aşırı iştahın ve fazla yemenin vb. durumların farkında olurlar.

Ramazan ayında oruç tutmanın genel sağlık üzerinde olumlu değişiklikler geliştirmesine rağmen; diyabet(şeker), böbrek ve karaciğer hastalıkları, psikiyatrik hastalıklar, migren gibi kronik hastalığı olan veya gebe olan bazı kişiler de bunun tam tersi gözlenebilir.

Oruçlu hastalarda metabolizma açlığa göre düzenlenmektedir ancak, kandaki elektrolitler (sodyum, potasyum kalsiyum), bazı enzimlerin seviyeleri ve oranları değişir. Kullanılan ilaçların etkileştiği proteinlerin miktarı değişebilir ve ilaçların optimal kan seviyeleri bozulabilir. Bu nedenle bu hastaların oruç tutmaları uygun olmaz. Oruç, hipoglisemi, hiperglisemi, ketogenesis ve hipovolemi dahil olmak üzere birçok olumsuz sonuçlar da doğurabilir.

Kronik hastalığı olupta oruç tutmak isteyenler, Ramazan ayı başlamadan önceki son 2 hafta veya 1 ay içerisinde bu konuda eğitim ve bilgi almak için mutlaka ilgili bir doktora ve imkan varsa bir diyetisyene başvurmalıdır.  Erken değerlendirme (metabolik kontrol, elektrolitler, böbrek fonksiyonları, genel muayene vb), ilaç tedavisi ayarlamaları ve beslenme önerileri hakkında şahsa özel eğitim ve tavsiyeleri almalıdırlar.

Doktor, tüm bu sonuçlara göre, hastanın oruç tutma veya tutmaması gerektiği kanaatine varacaktır.

Ayrıca, hastalardan Ramazan ayında oruç süresince bir kayıt defteri doldurmaları bazı önemli parametreleri (tansiyon, ağırlık, şeker, ilaç dozları besin tüketimleri, kendilerini nasıl hissettikleri vb) kaydetmeleri istenmelidir.

Böylece her hasta kendi sağlık risk alanlarını belirleyebilir, bunları doktoruyla paylaşabilir ve gelecek yıl oruca daha sağlıklı başlayıp daha sağlıklı devam edebilirler.

 * Sağlığın Sesi Gazetesi